Кладбище в Радоме, участок 4

Streszczenie w języku angielskim                                                                                                                  Badania na cmentarzysku w Radomiu zostały zapoczątkowane jeszcze przed 1945 r., jednak znaczący przyrost bazy źródłowej nastąpił dopiero z chwilą podjęcia w roku 1966 prac ratowniczych, które zakończyły się odkryciem i zadokumentowaniem kilkudziesięciu wczesnośredniowiecznych grobów oraz szeregu obiektów o charakterze osadniczym. Tym samym łączna liczba pochówków stawia radomską nekropolię w rzędzie najlepiej rozpoznanych wykopaliskowo tego rodzaju stanowisk międzyrzecza Wisły i Pilicy, wyznaczającego małopolsko-mazowiecką strefę pograniczną.

Niniejsza monografia stanowi pierwszą z trzech planowanych publikacji prezentujących wyniki badań archeologicznych, prowadzonych na terenie jednego z najważniejszych ośrodków administracyjnych ziem polskich doby wczesnopiastowskiej. W ich efekcie możliwe było uchwycenie zmian w przestrzeni osadniczej zmierzających do uformowania się centrum radomskiego. Przeobrażenia zaobserwowane na stanowisku nr 4 - zanik obiektów mieszkalnych i późniejsze pojawienie się grobów oraz stosunkowo liczny i zróżnicowany zestaw przedmiotów odkryty przy zmarłych - wskazują na diametralnie różną koncepcję sposobu użytkowania terenu i pozwalają na poznanie przebiegu procesów osadniczych. Było to możliwe jedynie w nawiązaniu do rytmu przemian pozostałych elementów radomskiego zespołu osadniczego, przede wszystkim grodu i okalających go osad otwartych.

Autorzy są pracownikami naukowymi Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk.

Spis treści

Wprowadzenie (Tadeusz Baranowski)

I. Zagadnienia wstępne

II. Analiza materiałów źródłowych

II.1. Ogólna charakterystyka cmentarzyska

II.2. Charakterystyka grobów

a. Forma, wielkość i kształt jam grobowych

Forma grobów

Groby komorowe na cmentarzysku w Radomiu

b. ślady konstrukcji drewnianych i kamiennych

Konstrukcje drewniane

Konstrukcje kamienne

II.3. Charakterystyka pochówków

a. Orientacja grobów i położenie zmarłych względem stron świata

Kierunek ułożenia głowy

Orientacja grobów a płeć i wiek zmarłych

Pochówki o orientacji północnej i południowej (?)

b. Układ szkieletów

c. Pochówki nietypowe

d. Pochówki zbiorowe

e. Pochówek (?) zwierzęcy

II.4. Inwentarze grobowe

a. Militaria

b. Przedmioty codziennego użytku

c. Ozdoby i części stroju

d. Monety

e. Znaleziska organiczne

III. Chronologia cmentarzyska

IV. Horyzontalna Struktura społeczna - wiek i płeć zmarłych w świetle obrządku pogrzebowego

V. Uwagi końcowe Bibliografia

Katalog grobów (Agnieszka Kozdęba, Tomasz Kurasiński, Kalina Skóra)

Tablice

Summary

Indeks nazw miejscowych

{tab Powiązane produkty}

Przestrzeń osadnicza wczesnośredniowiecznego Radomia tom 2: Osada na stanowisku 4

Przestrzeń osadnicza wczesnośredniowiecznego Radomia tom 3: Stanowisko nr 4