Противодействие и борьба с финансированием

Przeciwdziałanie i zwalczanie finansowania terroryzmu w Polsce

Maciej Aleksander Kędzierski

Wydawnictwo Adam Marszałek

Toruń 2019

ISBN: 978-83-8180-003-7

liczba stron: 994

oprawa miękka

.

Spis treści

.

Wykaz ważniejszych skrótów

Wprowadzenie

1. Charakter znaczeniowy prezentowanego zagadnienia tematycznego

2. Wyjaśnienie podstawowych zagadnień związanych z przeciwdziałaniem i zwalczaniem zjawiska finansowania terroryzmu

Rozdział I

Źródła i sposoby finansowania terroryzmu

1. Anatomia zjawiska finansowania terroryzmu

1.1. Proponowane podziały źródeł środków finansowych przeznaczonych na działalność terrorystyczną

1.2. Metody przekazywania środków na działalność terrorystyczną

2. Przyszłe kierunki rozwoju finansowania działalności terrorystycznej

3. Źródła finansowania działalności terrorystycznej na przykładzie wybranych organizacji (ujęcie historyczne)

4. Współczesne przykłady źródeł finansowania działalności terrorystycznej na przełomie XX i XXI wieku

5. „Państwo Islamskie” (ISIS) i źródła jego finansowania jako przykład nowego wielopłaszczyznowego modelu wsparcia finansowego terroryzmu

6. Zjawisko prania pieniędzy a finansowanie terroryzmu

7. Czynniki utrudniające rozpoznawanie symptomów finansowania terroryzmu

7.1. Kryminalistyczne rozpoznawanie śladów finansowania działalności terrorystycznej

8. Wzajemne relacje pomiędzy zorganizowaną przestępczością a terroryzmem na tle źródeł i sposobów finansowania swojej aktywności

Rozdział II

Międzynarodowe uregulowania prawne i rozwiązania instytucjonalne wykorzystywane w walce z finansowaniem terroryzmu

1. Ponadkrajowe rozwiązania prawne w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

2. Konwencja Organizacji Narodów Zjednoczonych z 1999 r. o zwalczaniu finansowania terroryzmu

3. Postanowienia Rezolucji 1373 Organizacji Narodów Zjednoczonych z 2001 r. oraz Rezolucji 1390 z 2002 r.

4. Postanowienia Rezolucji 1455 Organizacji Narodów Zjednoczonych z 2003 r.

5. Inicjatywy europejskie w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

6. Działalność FATF oraz MONEYVAL na rzecz przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

7. Przykładowe, stosowane na poziomie krajowym prawno-instytucjonalne sposoby walki z finansowaniem terroryzmu wprowadzone w wybranych krajach Europy oraz w Stanach Zjednoczonych

7.1. Hiszpańskie rozwiązania prawno-instytucjonalne przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

7.2. Niemieckie rozwiązania prawno-instytucjonalne przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

7.3. Rozwiązania prawno-instytucjonalne przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu występujące w Republice Austrii

7.4. Rozwiązania prawno-instytucjonalne przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu występujące w Republice Francuskiej

7.5. Brytyjskie rozwiązania prawno-instytucjonalne funkcjonujące w obszarze przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

7.6. Prawno-instytucjonalne rozwiązania związane z przeciwdziałaniem finansowaniu terroryzmu ustanowione w Federacji Rosyjskiej

7.7. Holenderskie prawno-instytucjonalne rozwiązania związane z przeciwdziałaniem finansowaniu terroryzmu jako przykład modelu policyjnego

7.8. Model prawno-instytucjonalnych rozwiązań związanych z przeciwdziałaniem finansowaniu terroryzmu w Republice Litewskiej

7.9. Model prawno-instytucjonalnych rozwiązań związanych z przeciwdziałaniem finansowaniu terroryzmu w Republice Ukrainy

7.10. Prawno-instytucjonalne rozwiązania związane z przeciwdziałaniem finansowaniu terroryzmu ustanowione w Stanach Zjednoczonych

8. Ogólna ocena skuteczności funkcjonowania systemów AML/CFT w Unii Europejskiej

Rozdział III

Normatywne, instytucjonalne i strategiczne rozwiązania w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu w Polsce

1. Ocena zagrożenia bezpieczeństwa wynikająca z finansowania działalności terrorystycznej na tle aktualnej wiedzy

2. Krajowe rozwiązania normatywne w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu w Polsce

3. Przestępstwo finansowania terroryzmu w polskim Kodeksie karnym

4. Ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary wobec udziału przedstawicieli tych podmiotów w procederze finansowania terroryzmu

4.1. Szczególna odpowiedzialność podmiotu zbiorowego za udział jego przedstawicieli w przestępstwie finansowania terroryzmu

5. Rozwiązania o charakterze instytucjonalnym w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu w Polsce

6. Polskie organy informacji finansowej i podmioty wsparcia

6.1. Minister właściwy do spraw finansów publicznych jako naczelny organ informacji finansowej

6.2. Generalny Inspektor Informacji Finansowej (GIIF), jako polski organ informacji finansowej odpowiedzialny za przeciwdziałanie finansowaniu terroryzmu

6.3. Departament Informacji Finansowej – jako jednostka wsparcia merytorycznego Generalnego Inspektora

6.4. Komitet Bezpieczeństwa Finansowego

7. Krajowa ocena ryzyka i strategia przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu w Polsce

Rozdział IV

Rola jednostek współpracujących, instytucji obowiązanych oraz struktur kolegialnych jako podmiotów realizujących zadania na rzecz przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

1. Jednostki współpracujące jako organy odpowiedzialne za współdziałanie z GIIF w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

2. Organy podległe ministrowi do spraw finansów publicznych jako jednostki współpracujące – organy Krajowej Administracji Skarbowej

3. Organy podległe Prezesowi Rady Ministrów

3.1. Wewnętrzne komórki organizacyjne Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego odpowiedzialne za przeciwdziałanie terroryzmowi

3.2. Centrum Antyterrorystyczne

3.3 Agencja Wywiadu

3.4. Centralne Biuro Antykorupcyjne

4. Służby policyjne podległe ministrowi do spraw wewnętrznych

4.1. Policja – Centralne Biuro Śledcze Policji

4.2. Straż Graniczna

5. Jednostki współpracujące z GIIF podległe Ministrowi Obrony Narodowej

5.1. Służba Kontrwywiadu Wojskowego

5.2. Służba Wywiadu Wojskowego

5.3. Żandarmeria Wojskowa

6. Usytuowanie Prokuratury w obszarze przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

7. Pozostałe jednostki współpracujące, realizujące zadania na rzecz przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

8. Charakterystyka instytucji obowiązanych jako podmiotów odpowiedzialnych za realizowanie zadań w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

9. Podmioty kolegialne kompetencyjnie uprawnione do realizowania w Polsce zadań w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

9.1. Kolegium ds. Służb Specjalnych

9.2. Międzyresortowy Zespół do Spraw Zagrożeń Terrorystycznych

10. Wzajemne współdziałanie podmiotów instytucjonalnych w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

11. Współdziałanie pomiędzy jednostką informacji finansowej a prokuraturą jako jednostką współpracującą

12. Współdziałanie pomiędzy polską jednostką informacji finansowej a zagranicznymi odpowiednikami

13. Współdziałanie pomiędzy instytucjami obowiązanymi a jednostką informacji finansowej

14. Współpraca międzynarodowa realizowana w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

Rozdział V

Instrumenty analityczno (administracyjno)-kontrolne stosowane w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

1. Instrumenty analityczno (administracyjno)-kontrolne określone w nUoP stosowane wobec finansowania działalności terrorystycznej

2. Kategorie transakcji w kontekście stosowania obowiązków przez instytucje obowiązane

3. Uprawnienia Generalnego Inspektora do żądania informacji i dokumentów od instytucji obowiązanych na podstawie art. 76 nUoP

4. Stosowanie środków bezpieczeństwa finansowego i wykonywanie innych obowiązków przez instytucje obowiązane

4.1. Rozpoznawanie ryzyka i jego ocena

4.2. Identyfikacja klienta/beneficjenta rzeczywistego/osoby upoważnionej

4.3. Weryfikacja tożsamości klienta

4.4. Zróżnicowanie stosowania środków bezpieczeństwa finansowego

4.4.1. Standardowe (zwykłe) środki bezpieczeństwa finansowego i ich modyfikacje

4.4.2. Uproszczone środki bezpieczeństwa finansowego

4.4.3. Wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego

4.4.3.1. Wzmożone środki bezpieczeństwa stosowane wobec osób zajmującą eksponowane stanowisko polityczne

4.5. Outsourcing w zakresie stosowania środków bezpieczeństwa finansowego oraz przechowywanie dokumentów

4.6. Wewnętrzne procedury instytucji obowiązanych w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

4.6.1. Procedura sygnalityczna

5. Procedura zamrażania środków i zakaz ich udostępniania w związku z przeciwdziałaniem finansowemu wsparciu działań terrorystycznych

6. Wstrzymanie transakcji i blokowanie rachunków

6.1. Wstrzymanie transakcji lub blokada rachunku na podstawie zawiadomienia instytucji obowiązanej

6.2. Wstrzymanie transakcji lub blokada rachunku na podstawie inicjatywy własnej Generalnego Inspektora

7. Wewnętrzne procedury bezpieczeństwa instytucji obowiązanych oraz programy „Poznaj swojego klienta”

8. Stosowanie działań kontrolnych w instytucjach obowiązanych . 728

Rozdział VI

Instrumenty zwalczania finansowania terroryzmu o charakterze operacyjno-rozpoznawczym

1. Prowadzenie czynności operacyjno-rozpoznawczychprzeciwko procederowi finansowania terroryzmu

1.1. Realizowanie czynności operacyjno-rozpoznawczych o charakterze informacyjnym

1.2. Współpraca z osobowymi tajnymi źródłami informacji

1.3. Zastosowanie kontroli operacyjnej wobec sprawców przestępstwa z art. 165a k.k.

1.4. Korzystanie z danych objętych tajemnicą bankową, ubezpieczeniową inną wobec zwalczania przestępstwa finansowania terroryzmu

2. Realizowanie czynności operacyjno-rozpoznawczych o charakterze wykrywczo-dowodowym jako element przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

2.1. Przesyłka niejawnie nadzorowana

2.2. Możliwości stosowania zakupu kontrolowanego wobec sprawców przestępstwa z art. 165a k.k.

Rozdział VII

Przeciwdziałanie finansowaniu terroryzmu poprzez wykonywanie czynności dochodzeniowo-śledczych

1. Obowiązek informowania o przestępstwie finansowania terroryzmu

2. Prawno-kryminalne środki przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu wykorzystywane w ramach postępowania przygotowawczego – wprowadzenie

2.1. Kryminalistyczne aspekty przesłuchania świadka przestępstwa z art. 165a k.k.

2.2. Możliwości wykorzystania instytucji świadka koronnego do zwalczania finansowania terroryzmu

2.3. Nadzwyczajne złagodzenie kary (tzw. mały świadek koronny)

2.4. Świadek anonimowy (incognito)

2.5. Udział biegłych w postępowaniu prowadzonym w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa z art. 165a k.k.

2.6. Procesowe przeszukanie pomieszczeń, rzeczy oraz systemu informatycznego

2.7. Zabezpieczenie mienia, przepadek przedmiotów i korzyści z przestępstwa – jako instrumenty prawne przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

Rozdział VIII

Pozostałe instrumenty przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu

1. Pozafinansowe sankcje międzynarodowe jako instrument umożliwiający przeciwdziałanie finansowaniu terroryzmu

2. Wykorzystanie czynności o charakterze analityczno-informacyjnym, prowadzonych przez służby specjalne, w przeciwdziałaniu finansowaniu terroryzmu

Rozdział IX

Ocena funkcjonowania rozwiązań w zakresie przeciwdziałania i walki z finansowaniem terroryzmu, ich skuteczności i problemów im towarzyszących

1. Aktualna ocena rozwiązań instytucjonalno-prawnych w zakresie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu w Polsce

2. Propozycje rozwiązań organizacyjno-prawnych w zakresie przeciwdziałania i walki z finansowaniem terroryzmu de lege ferenda

.

Bibliografia

Wykaz wykorzystanej literatury/opracowań/artykułów

Wykaz ważniejszych, powołanych stron internetowych

Varia

Wykaz ważniejszych aktów prawnych

Zestawienie tabel i rysunków