ПО ТРОПАМ ЛЕМКОВСТИНЫ Перадзка-Бескид-Ниски

• tytuł: NA SZLAKACH ŁEMKOWSZCZYZNY
• Autor: dr Krystyna Pieradzka
• Format B-5, oprawa broszurowa ze szkrzydełkami, szyta
• Wydanie IV (w Wydawnictwie RUTHENUS - drugie) - Krosno 2020 - REPRINT - dodruk 2024
• Nakład kolekcjonerski
• Stron 236, liczne ilustracje (mapki, rysunki, fotografie)
• ISBN 978-83-7530-177-9
• REPRINT wydania z 1939 r.
• Cena detaliczna: 39 zł

Oryginalna, przedwojenna książka Krystyny Pieradzkiej jest dziś rzadkością. Większą część nakładu zniszczyli Niemcy podczas okupacji. Po dziś dzień jest to jedyny, napisany po polsku zarys historii Łemkowszczyzny. Warto podkreślić, że jest to dzieło młodej doktorantki Uniwersytetu Jagiellońskiego, zarazem harcerki zakochanej w tej ziemi. Wielu zawartych w nim informacji trzeba by dziś żmudnie szukać w trudno dostępnych publikacjach, inne - jak np. te o komasacjach - mają walor źródłowy i dziś są niezastąpione. Przedstawiony w książce obraz dziejów Łemkowszczyzny nie uległ dezaktualizacji. Autorka prezentuje polskie, patriotyczne podejście do dziejów Łemkowszczyzny, kładzie więc nacisk na polskie ich elementy, minimalizując ruskie. Czyni to jednak w sposób wyważony i nie przekracza granic, których naukowcom przekraczać nie wolno. Nie sposób zarzucić jej szowinizmu ani fałszowania historii, choć niechęć do Ukraińców spod znaku OUN jest w książce nader czytelna.

Zagadnienia, które są poruszane:

• Pogranicze za czasów pierwszych Piastów
• Królowie, rycerze i mnisi w kolonizacji Podkarpacia
• O starych zamkach i obronie pogranicza
• Rządy biskupie (Państwo muszyńskie)
• O dawnych miastach i miasteczkach
• O wsiach wołoskich i kolonizacji wołoskiej
• Wśród ludu łemkowskiego (wsie, domy, cerkwie, strój, zajęcia, podania, obyczaje, czary)
• Unia brzeska, szlachta, starostwa, latyfundia, rozbiory, rabacja, nafta
• Wojna światowa
• W wolnej Polsce

Słowa kluczowe:

Ruthenus, Karpaty, Karpaty Wschodnie, Beskidy, Beskidy Wschodnie, Beskid Niski, Beskid Sądecki, Kresy, Łemkowszczyzna, Łemkowina, Łemkowie, Pieradzka Krystyna, szlachta zagrodowa, Reinfuss Roman, Leszczycki Stanisław, Podkarpacie, pogranicze, reprint, Nowy Sącz, Krynica, Gorlice, maziarze, Łosie, Krosno, Dukla, Gładyszowie, Szymbark, Biecz, Bogoriowie, Zyndram, Tylicz, Muszyna, kres muszyński, harnicy, państwo muszyńskie, beskidnicy, lisowczycy, konfederacja barska, Pułaski, Jaśliska, Grybów, Żmigród, Jan z Dukli, Mniszchowie, Mniszech, Wołosi, Rychwałd, Jeronim Anonim, unia brzeska, Stadniccy, Stadnicki, Galicja, rabacja, I wojna, wielka wojna, wojna światowa, cmentarze wojenne, Wysowa, Żegiestów, Uście Ruskie