Последний еврей из Одессы: Из хроники свидетеля эпохи. Безумная жизнь Соломона Шульцингера.

Ostatni Żyd Odessy to błyskotliwa i poruszająca opowieść o losach Żyda z Odessy, rozciągnięta na ponad sto lat, od pogromów carskiej Rosji, przez rewolucję bolszewicką, Holokaust, sowiecki komunizm, aż po realia współczesnego świata handlu, oligarchów, portów i polityki Trumpa i Putina. Głównym bohaterem jest żyjący Salomon Schulzinger, żydowski kupiec z Odessy, wykształcony na SGH w Warszawie, handlarz zbożem, rubinami i frachtem, filozof i ironiczny prorok codzienności. Jego spojrzenie na świat jest jednocześnie tragikomiczne i głęboko mądre, z dystansem wobec historii, humorem wobec cierpienia i niegasnącą nadzieją wobec absurdu. Książka łączy szmoncesowy ton przypowieści żydowskiej z realiami brutalnej historii Odessy i jej morskiego portu. Salomon próbuje „zaprowadzić prawdę”, spotyka ortodoksyjnych rabinów i oligarchów, czyta notowania giełdowe jak midrasze, a w tle przewijają się tematy autokracji, edukacji, tożsamości i pamięci. To książka z bohaterami z krwi i kości, dialogami pełnymi dowcipu, kpiny i refleksji, oraz z wyraźnym przekazem humanistycznym. Przypomina stylem twórczość Isaaca Bashevisa Singera, z domieszką reportażu i współczesnej ironii, a wszystko w konwencji realizmu magicznego. To także głos o współczesnym antysemityzmie o tym, jak historia się nie kończy, tylko zmienia maski. Przeznaczona zarówno dla czytelnika literackiego, jak i zainteresowanego polityką, historią, kulturą żydowską, diasporą, oraz współczesną refleksją o korzeniach i przyszłości. To ważny pomnik żydowskiej kultury Polski, Ukrainy i Odessy. Ta księga I i II ma dlatego 360 stron, bo 180 plus 180 to kabała.Konspekt I – Korzenie i pogromy Opisuje losy żydowskiej rodziny Schulzingierów z Odessy na tle burzliwych wydarzeń Imperium Rosyjskiego. Przedstawione są pogromy żydowskie z XIX i początku XX wieku, zamykanie synagog w czasach sowieckich oraz życie Żydów w cieniu represji.II – Komunizm, ucieczka i wojna. Ukazano dramatyczne zmiany po rewolucji bolszewickiej: konfiskaty, zesłania, zubożenie elity handlowej, zdradę tradycji przez część społeczności. W 1941 roku rodzina ukrywa się przed nazistami i kolaborantami w Odessie.III – Salomon dorasta Poznajemy Salomona, urodzonego po wojnie, wnuka kantorów i kupców. Wyrasta w cieniu przeszłości, ale z silnym poczuciem tożsamości. Podróżuje po świecie. Jest błyskotliwy, pełen ironii, interesuje się kinem, handlem, religią i światem. Jego dzieciństwo i młodość układają się w przypowieści.IV – Mąka, sorgo i giełda Przenosimy się do czasów współczesnych gdzie Salomon prowadzi fracht, kantor i doradza prezydentom USA, Rosji... Salomon działa na światowych rynkach towarowych w opcjach “prawdy”. Opisany jest epizod z 2010 roku, susza w Rosji, skok cen zbóż, chaos w portach i giełdach. Salomon zarabia fortunę. Bo inwestycja w prawdę zawsze się zwraca.V – Symboliczne gesty i duchowość Przedstawione są jego rozważania o handlu jako micwie, o duchowości ukrytej w dostawach jedzenia i kontraktach.VI – Wojna i hybryda W 2022 roku Salomon zostaje wcielony do armii i trafia do jednostki w Karpatach, gdzie zajmuje się aprowizacją. Odruchowo chce wrócić do Warszawy, ale z czasem zaczyna rozumieć, że wojna to też duchowe i biznesowe pole gry. Opisany jest telefon od Putina, który oskarża go o „kosmopolityczne sabotażowanie propagandy narodowej”.VII – Salomon i ONZ Salomon towarzyszy Zełenskiemu w przemówieniu w ONZ, jako symbol prawdy i doświadczenia mniejszości. Jego głos łączy historię z teraźniejszością, religię z ekonomią, żydowską tradycję z przyszłością.VIII – Epilog: Salomon i cień Mesjasza Refleksyjne zakończenie: Salomon jako współczesny prorok z Odessy nie święty, ale uważny, nie moralizujący, ale przypominający. Czasem śmieszny, czasem tragiczny wierzy w prawdę. Bo tylko prawda ocali świat.